FAQ

Hoe is de veiligheid gewaarborgd?

De installatie zal worden gebouwd volgens de normen van de Gasunie en de NAM, die over een groot aantal vergelijkbare installaties beschikken. De overheid houdt een vinger aan de pols door middel van het afgeven van vergunningen, waarin beschreven staat hoe de veiligheid moet worden gewaarborgd. Omdat de installatie onder de Mijnwet valt, moet tevens met regelmaat worden gerapporteerd aan Staatstoezicht op de Mijnen, en vindt geregeld overleg plaats.
Daarnaast is er de jarenlange ervaring van de deelnemende bedrijven met betrekking tot het handhaven van de veiligheid. Akzo Nobel wint al bijna 40 jaar zout in Zuidwending, zonder dat de veiligheid een moment in het geding is geweest. Gasunie heeft veel ervaring in het transporteren en opslaan van gas.

Komen er nieuwe leidingen?

Er komen nieuwe leidingen en de veiligheidsstudies zijn ook uitgevoerd voor deze leidingen en voor de cavernes.

Kan het gas exploderen?

Het gas in de aardgasbuffer kan niet exploderen. Gas kan pas ontbranden als er zuurstof aanwezig is. In de buffer en het leidingennetwerk is geen zuurstof aanwezig.

Zal het verkeer voor Aardgasbuffer Zuidwending via de N366 geleid worden, zodat de dorpen niet belast worden met extra verkeer?

Als Aardgasbuffer Zuidwending eenmaal in bedrijf is, zal er nauwelijks sprake zijn van extra verkeer. De locatie wordt ontsloten door het bouwverkeer gedurende maximaal 2 jaar via de (nu niet in gebruik zijnde) afrit van de N366 langs de bouwlocatie te leiden. Het verkeer gaat dan via de Zoutweg richting Pekela. Bij de zandafgraving wordt een tijdelijke verharding aangebracht op het zandpad naast de sloot. Dit pad sluit aan op de reeds aanwezige weg bij de zandafgraving. Deze weg is aangesloten op het Holland Mars en loopt over het industrieterrein naar de oprit van de N366.

De aan- en afvoer tijdens de bouw loopt via de Zoutweg. Hoe wordt de veiligheid van de fietsers gewaarborgd?

Tijdens de constructiefase van het gasstation zal er een toename van het wegverkeer te verwachten zijn. Met name op de Zoutweg zal hierbij nadrukkelijk op het eveneens aanwezige fietsverkeer worden gelet door middel van, onder andere, snelheidsbeperkingen en voorlichting en instructie aan chauffeurs.

Heeft het landbouwverkeer straks wel voldoende ruimte op de zoutweg?

Hoewel er een toename van het wegverkeer te verwachten is betreft het hier niet een aaneengesloten stroom vrachtwagens. Het lokale landbouwverkeer zal dan ook voldoende gelegenheid hebben ook van de zoutweg gebruikt te kunnen maken. Er zijn een aantal speciale "passeer/uitwijk" plekken aangelegd.

Wat is het worst case scenario?

Aardgasbuffer Zuidwending wordt een moderne en veilige installatie. Net als voor soortgelijke installaties geldt ook voor Aardgasbuffer Zuidwending dat er een veiligheidsplan moet zijn. Dat veiligheidsplan houdt er rekening mee dat in het ergste geval een beperkte hoeveelheid gas kan vrijkomen. Voor dat bijzondere geval worden specifieke voorbereidingen getroffen zoals training voor brandweer en actueel houden van veiligheids-draaiboeken

Kunt u garanderen dat er geen kernafval in de zoutlagen wordt opgeslagen?

Aardgasbuffer Zuidwending maakt opslagruimten in de zoutlaag, uitsluitend om daar gas in op te slaan. Er is geen sprake van dat afval of nucleair afval in deze ruimten zal worden opgeslagen.

Zijn er elders ervaringen met ondergrondse gasopslag?

Op vele plaatsen in de wereld wordt al sinds vele jaren gas opgeslagen in zoutlagen. In Duitsland en Frankrijk zijn honderden cavernes in gebruik voor gasopslag. Ook in Denemarken en Engeland en de Verenigde Staten bevinden zich dergelijke systemen.

Hoeveel druk kan de caverne hebben?

Theoretisch kan de caverne een druk hebben van ongeveer 220 bar. Echter om een ruime veiligheidsmarge te hanteren wordt de druk begrensd op circa 180 bar.

Hoe blijven de cavernes op druk? Is er kans op instorten?

Cavernes worden op druk gebracht door er aardgas in te pompen. Er bestaat geen kans op instorten van de caverne.

Hoe reageert het zout op de wisselende druk?

De zoutmassa reageert traag op veranderingen in druk. Dat betekent dat convergentie (krimp) pas optreedt wanneer de caverne zich langere tijd op een relatief laag drukniveau bevindt. Bij wisselingen waarbij de druk binnen een jaar weer hersteld wordt, kan men rekenen met de gemiddelde druk over die periode.

Verandert de vorm van de caverne als je het gas er uit haalt?

Als je plotseling teveel gas in één keer uit de caverne zou pompen, zou de vorm van de caverne kunnen veranderen: “krimp”. Berekeningen moeten uitwijzen hoeveel gas er per tijdseenheid in- en uitgepompt kan worden, zonder noemenswaardige krimp te laten optreden. Met de benodigde veiligheidsmarges vormt dat dan de ‘bandbreedte’ waarbinnen de buffer kan functioneren. Een en ander wordt intensief afgestemd met daartoe gespecialiseerde firma's en Staatstoezicht op de Mijnen.

Hoe diep komen de gascavernes?

Het dak van de caverne komt op 1050 meter onder het maaiveld, de bodem op 1350 meter diepte.

Hoe zit het met de (plan) schadevergoeding?

Aardgasbuffer Zuidwending is net als elke andere onderneming of persoon gehouden aan het vergoeden van de schade die door zijn of haar toedoen is ontstaan. Dat is in de wet geregeld. Iedereen die meent schade te ondervinden tengevolge van de wijziging van het bestemmingsplan, kan bij de gemeente een verzoek tot vergoeding van planschade indienen. Er is door experts een planschadeanalyse gemaakt, waaruit blijkt dat de gronden op basis waarvan planschade kunnen worden geclaimd ontbreken en dat de kans dat de rechter vergoedingen gaat toewijzen, verwaarloosbaar is.

Kunt u meer vertellen over het geluidsniveau?

Er wordt alles aan gedaan om de installatie zo stil mogelijk te maken. De huidige plannen gaan uit van ‘fluisterniveau’. Onder de knop ‘Downloads’ treft u het geluidsrapport aan.

Hoe zit het met de geluidsoverlast?

De permanent aanwezige gasinstallatie veroorzaakt ter plaatse van de bebouwing geen geluidsoverlast. Tijdens het boren van de putten voor de dichtst bij de bebouwing gelegen caverne zou de door de overheid gestelde geluidsnorm kunnen worden overschreden. Als dit het geval is, worden geluidwerende maatregelen getroffen. Onder de knop ‘Downloads’ treft u het geluidsrapport aan.

Geluid: Is de norm van 60db bij het boren van de putten aanvaardbaar?

Met name bij put 10 zal een geluidsbelasting van 60 dB(A) kunnen worden bereikt wanneer geen geluidwerende maatregelen worden getroffen. Bij de overige putten zal de geluidbelasting aanzienlijk lager liggen. Gezien het tijdelijke karakter van de activiteit is de te verwachten geluidbelasting alleszins aanvaardbaar zoals ook onze adviseurs van Peutz stellen. Zij stellen daarbij nadrukkelijk dat deze situatie wettelijk niet goed geregeld is aangezien de Circulaire Bouwlawaai enkel de dagperiode (7.00 tot 19.00 uur) hanteert.

Tijdens de constructie van put 10 is het een optie om aanvullende maatregelen te nemen zoals het plaatsen van containerschermen ter plaatse van de boring en/of ter plaatse van de woningen. Ook kan, als blijkt dat de geluidsbelasting onaanvaardbaar hoog is, de bewoners van de woningen ter hoogte van imissiepositie 3 (zie figuur 5.9.1 uit de MER) alternatieve overnachting aan worden geboden gedurende de boring zoals de NAM blijkbaar wel heeft gedaan.

Hoe zit het met de verlichting?

Overlast van licht zal zoveel mogelijk voorkomen worden. Er wordt alleen veiligheidverlichting aangebracht en verlichting die nodig is om het terrein te kunnen bewaken. Bij het ontwerp zal aandacht worden besteed aan een verlichtingskeuze, die zo min mogelijk uitstraling naar de omgeving veroorzaakt. Tijdens de bouw en het boren zal beperkte overlast niet te voorkomen zijn. In de Milieu Effect Rapportage is dit aspect nader belicht.

Is dit nu wel of niet een bewezen technologie?

Er is veel ervaring in het buitenland met betrekking tot gasopslag in zoutlagen. Voor Nederland is het nieuw. Het gaat bij de Aardgasbuffer Zuidwending om een ‘snelle’ en ‘flexibele’ buffer. Dat is een relatief jong fenomeen. Maar de gehanteerde technologie heeft zich inmiddels ruimschoots bewezen.

Hoe zit het met de bodemdaling?

Akzo Nobel wint al ruim 30 jaar zout in dit gebied. Op grond van die ervaring en kennis van de geologische bodemgesteldheid, wordt gerekend op een bodemdaling van maximaal 1,5 mm per boring per jaar.

Wat voor gevolgen heeft de bodemdaling voor de sloten en kanalen?

Sloten en kanalen dalen mee. In het waterhuishoudingsplan wordt vastgesteld welke gevolgen dit heeft. Mocht het waterpeil in een bepaald gebied teveel stijgen, dan worden tijdig maatregelen genomen. Deze maatregelen komen voor rekening van de aardgasbuffer.

Kan de zoutlaag ook scheuren door bodemdaling?

Bodemdaling treedt op als gevolg van drukverschil tussen het gas in de caverne en het omliggende steenzout. De zoutmassa gedraagt zich plastisch. Dat wil zeggen dat de caverne zeer langzaam kleiner wordt zonder dat scheuren optreden.

Indien er schade aan ons huis ontstaat, hoe moeten we dan bewijzen dat dat door de aardgasbuffer is veroorzaakt?

Gewoonlijk wordt in zo’n geval een onafhankelijke expert aangewezen die het vertrouwen heeft van beide partijen. De expert wordt aangewezen om vast te stellen of schade is veroorzaakt door bodemdaling of niet. Deze doet een uitspraak en meestal wordt deze uitspraak door beide partijen geaccepteerd. Mocht één van de partijen het niet met de uitkomst van het onderzoek eens zijn, dan kan deze partij in beroep gaan bij de Technische Commissie Bodem-Beweging (TCBB) ingesteld door het ministerie van economische zaken. Als een van beide partijen het vermoeden heeft dat de expert niet objectief is, wordt in overleg een andere expert benoemd. Als bepaald is dat er door de gasbuffer schade aan uw huis is ontstaan, dan wordt dat vergoed. Wanneer de schade niet veroorzaakt wordt door de aardgasbuffer, maar bijvoorbeeld door een slechte fundering, dan zullen wij die uiteraard niet vergoeden.

Brandt er een fakkel?

Neen. Aardgasbuffer Zuidwending zal niet affakkelen. De afblaasmast die in het ontwerp is opgenomen, en overigens zeer incidenteel zal worden gebruikt, dient twee doelen:

  • tijdens productie: afblazen van restgassen, als de restgasbranders onverhoopt niet beschikbaar zijn
  • bij een noodstop: gas dat in de installatie aanwezig is, moet worden afgeblazen
  • bij onderhoud: het afblazen van kleine hoeveelheden gas

Hoe lang blijven de boringen staan?

De boorinstallaties die u ziet om een gat in de bodem te boren, staan gemiddeld vier tot zes weken op een plek. Daarna start het proces van uitlogen, maar daarvoor zijn geen grote kranen of machines ter plaatse nodig.

Waar haalt u het water voor de boring vandaan?

Uit het Mussel-Veendam kanaal, net zoals nu het water voor de zoutproductie. Het water dat voor de huidige zoutproductie wordt gebruikt, wordt gedurende enkele jaren gebruikt om de gascavernes uit te logen. De pekel die ontstaat, wordt naar de zoutfabriek van Akzo Nobel in Delfzijl getransporteerd. Er wordt niet meer pekel geproduceerd dan anders, er is dus ook niet méér water nodig.

Hoe groot is de afstand tussen de lintbebouwing Ommelanderwijk en de installatie?

Ca 900 meter. Zie ook locatiekeuze en inpassingsplan.

Bent u bereid om bijvoorbeeld locale sportclubs te sponsoren of donaties te doen aan locale initiatieven?

In de aanloopfase van het project zullen wij geen geldelijke ondersteuning geven aan locale, publieke initiatieven als genoemd. Dit om elke schijn van beïnvloeding te vermijden. Als wij ons gevestigd hebben, zullen we ons als een goede buur gedragen, die zijn maatschappelijke positie kent.

Zijn alle studies openbaar?

De voor de omwonenden relevante studies staan op deze website onder het kopje ‘downloads’.

Hoe groot wordt het compressorgebouw?

De compressoren worden niet geplaatst in een apart gebouw, maar per stuk in een geluidsomkasting. Daarmee worden de buitenafmetingen van het bouwwerk beperkt. De grootte van de gebouwen van de gasinstallatie is naar verwachting vergelijkbaar met het huidige pompstation van Akzo Nobel.

Welke energie verbruikt het compressorstation?

Dit hangt af van de snelheid waarmee de caverne wordt volgepompt. Bij 1.6 miljoen m3 per uur is ca 80 MW nodig.

Waarom geen bomenrij aan de kant van de dorpskern Ommelanderwijk en niet veel meer bomen rond het gebouw?

Provincie en gemeente hebben bij de ontwikkeling van plannen voor het betreffende gebied bepaald dat het wijde open landschap, behorende bij de Veenkoloniën behouden moet blijven. Een bomenrij past niet in deze landschapsvisie.

Elke caverne heeft een geometrisch volume van ongeveer 500.000 m3. Wat betekent dit? Hoeveel m3/h kan er maximaal geleverd worden? Gedurende hoeveel uur?

Een geometrisch volume van 500.000 m3 betekent dat er 500.000 m3 water in de holte kan. Er worden vier van deze holtes gemaakt dus dat is totaal 2 miljoen m3 geometrisch volume. Nu heeft gas het voordeel dat het samendrukbaar is: een gasvolume dat bij een druk van 1 bar een volume heeft van 4 miljoen m3 past bij een druk van 2 bar in een ruimte van 2 miljoen m3.

De maximale gasdruk bedraagt 180 bar. De laagste druk in de holtes wordt 90 bar. De caverne heeft dus een bruikbaar (werkgas) volume van 90 x 2 miljoen m3 = 180 miljoen m3. Met een uitzendcapaciteit van maximaal 1,6 miljoen m3 per uur kan de gasopslag dus in ruim 100 uur leeggeblazen worden.

Hoe lang blijft de buffer? De buffer is toch tijdelijk?

De noodzaak voor de gasbuffer zal in de toekomst alleen maar toenemen, totdat ook de aardgaslevering uit Rusland en Noorwegen opdroogt en wij naar andere vormen van energievoorziening moeten omzien. Wanneer dat zal zijn is nu moeilijk te voorspellen, maar de levensduur van de gasbuffer zal al gauw 50 jaar of langer zijn.

Hebben wij ook inspraak bij de inpassing in het landschap? Dit geldt met name voor de boringen (bouwwerken op de cavernepads).

Het consortium van de Aardgasbuffer Zuidwending zal regelmatig voorlichting blijven geven over de vorderingen en in contact blijven met de bewoners. Of en hoe de cavernes door middel van bouwwerken herkenbaar in het landschap zullen worden ingepast, zal zeker worden overlegd.